Zwyczaje Bożonarodzeniowe

Zanim na zimowym niebie zabłyśnie pierwsza gwiazdka, na stół nakładamy biały obrus, a pod niego wkładamy trochę sianka. Potraw na stole ma być dwanaście, jednym powinna być ryba. Święta Bożego Narodzenia to szczególny czas w roku przystrojone lampkami ulice, ubrane choinki, opłatek i kolędy.
Choć święta Bożego Narodzenia związane są z obrządkiem religijnym, z wigilijną kolacją wiąże się też wiele świeckich tradycji, które na stałe wpisały się w polską kulturę:

  1. Wspólne pieczenie pierników – gratka dla gospodyń, zabawa dla najmłodszych. Ich kształt również ma znaczenie: dzwoneczki mają odpędzać złe duchy, choinki zwiastować płodność, koła symbolizować słońce i radość. Sam miód jest kojarzony ze światem bogów i dobrobytem. Miód ma też moc chronienia od złego. Zjedzony w czasie Wigilii miał zapewnić przychylność sił nadprzyrodzonych i dostatek.

  2. Pierwsza gwiazdka - Zgodnie z polską tradycją wigilijną kolację rozpoczynamy, kiedy na niebie pojawi się pierwsza gwiazdka. W wielu domach, jednak często pomijana jest ta tradycja. Gwiazda na niebie symbolizuje narodziny Jezusa – to za nią szli mędrcy z zachodu do szopki..

  3. 12 potraw - Na wigilijnym stole powinno znaleźć dwanaście potraw. Każdej należy spróbować, co ma zapewnić szczęście i dobrobyt przez cały rok. Te najbardziej tradycyjne, znane w całej Polsce to: barszcz z uszkami, karp smażony , kapusta z grochem,  pierogi, kluski z makiem, cukrem i miodem, makiełki, kulebiak czy kompot z suszonych owoców.

  4. Sianko pod obrusem - Kiedyś całe stoły słano sianem. Na nie kładło się obrus i posypywało zbożem. Na wschodzie i południu Polski słomą pokrywano całą podłogę.Ma to być symbol ubóstwa, w jakim narodził się Zbawiciel.

  5. Talerz dla nieznajomego – stare przysłowie mówi "Gość w dom, Bóg w dom" :)

  6. Opłatek - jest symbolem pojednania i przebaczenia, znakiem przyjaźni i miłości. Dzielenie się nim na początku wieczerzy wigilijnej wyraża chęć bycia razem. Symbolika chleba ma jeszcze inny wymiar: należy być jak chleb dobrym i jak chleb podzielnym

  7. Podarki - Wszystkim grzecznym dzieciom, (tym większym również ;)) gwiazdor zostawia pod choinką piękne prezenty.

  8. Pasterka - Wigilijny wieczór kończy uroczysta msza odprawiana o północy w kościołach. Według tradycji jest ona upamiętnieniem przybycia do Betlejem pasterzy, którzy jako pierwsi oddali hołd nowo narodzonemu Chrystusowi.

W Polsce Wigilia Bożego Narodzenia jest uznawana za najbardziej wyjątkową noc, którą możemy przeżywać z całą rodziną, śmiejąc się i wspólnie rozmawiając. Jest to czas pojednania i miłości, którą powinniśmy się obdarzyć. O 24:00 można nasłuchiwać psiej czy kociej mowy … Kto wie, jakie jeszcze „magiczne” moce kryją się w tę noc? :)




Tekst: Klaudia Kaźmierska